Made in Galiza (e seguindo)

Se o outro día xa vos amosabamos as mellores da rede, hoxe traémolas clasificadas, xa que os correos non paran de chegar:

Sempre hai un lugar para a poesía (XXXV)

Poema de Rosario Castellanos

Presencia

Algún día lo sabré. Este cuerpo que ha sido
Mi albergue, mi prisión, mi hospital, es mi tumba.

Esto que uní alrededor de un ansia,
De un dolor, de un recuerdo,
Desertará buscando el agua, la hoja,
La espora original y aun lo inerte y la piedra.

Este nudo que fui (inextricable
De cóleras, traiciones, esperanzas,
Vislumbres repentinos, abandonos,
Hambres, gritos de miedo y desamparo
Y alegría fulgiendo en las tinieblas
Y palabras y amor y amor y amores)
Lo cortarán los años.

Nadie verá la destrucción. Ninguno
Recogerá la página inconclusa.
Entre el puñado de actos
Dispersos, aventados al azar, no habrá uno
Al que pongan aparte como a perla preciosa.
Y sin embargo, hermano, amante, hijo,
Amigo, antepasado,
No hay soledad, no hay muerte
Aunque yo olvide y aunque yo me acabe.

Hombre, donde tú estás, donde tú vides
Permaneceremos todos.

Curtas contra o cambio climático (1)

A revista Fotogramas e Nokia asinaron hai un ano a campaña medioambiental Nature Movies, un proxecto denuncia contra o cambio climático e as agresións medioambientais. As curtas están rodadas cun teléfono Nokia n95.

Esta primeira curta que vos achegamos é de Isabel Coixet. No ano 2006, Silent Park, un dos lugares máis fermosos de Canadá, foi devastado por tres tormentas. Miles de árbores foron arrincados polo vento e queimados polos raios. Os habitantes seguen agardando por unha repoboación que non dá chegado.
10000 árbores:

Vía Enredarte

La princesa de hielo

Sigo con novela negra, entretida, e para máis inri, de autora sueca. E non o fago a propósito!. La princesa de hielo é de Camilla Läckberg, quen nos amosa a súa vila natal ademais de -coma na última novela da que vos falei- acometer problemas tan graves como os malos tratos e a violencia sexual. Novamente. O bo deste tipo de libros é que mantén en vilo até o final, sen perderse en digresións banais. Ademais, a protagonista é escritora, que podería ser un alter-ego da autora e que lle serve para realizar algúns exercicios metaliterarios. Un elemento importante da novela consiste en tecer relacións familiares e descubrir segredos ocultos cos anos. Segundo a propia Läckberg, gústalle indagar no potencial asasino que se esconde detrás do ser humano, algo que no seu país non é tan estraño: «Quizá influya la falta de luz que vivimos en mi país. Sí que somos un poco depresivos, de hecho hay muchísimos escritores de novela negra en Suecia, aunque, en general, nos gusta mucho escribir».
En fin, xa sabedes, se vos gusta o xénero, outro bo libro pasar unha horas moi entretidas mentres vos torrades ao sol.

Fracture

Fracture é un thriller xudicial que se deixa ver de boa gana, entretida, sen ser unha obra mestra. É dese tipo de películas que se facían hai un par de décadas con certa regularidade, cunha impresionante actuación do malo malísimo Anthony Hopkins, quen sempre consegue engatusar ao espectador con ese xogo de miradas e frases que non sabes onde te van levar.
Non é unha película aburrida en ningún instante, e iso que ás veces non é polo exceso de acción, senón todo ao contrario. Recomendada para pasar un rato sen demasiadas pretensións, aínda que quizais lle sobre ese final reconciliador co mundo tan típico das películas americanas. Pero está ben en conxunto.

Lo malo de la poesía

Segundo parece, este libro de poesía converteuse nun best-seller en Estados Unidos grazas á súa ironía, amabilidade e limpeza. Así o vin nunha revista e así cheguei a este libro: Lo malo de la poesía y otros poemas de Billy Collins.
O propio autor di: "Lo malo de la poesía es/que anima a escribir más poesía".
En palabras de Eusebio Lahoz: "Se ocupa de la conducta humana a través de ella. Desde el primer poema hasta el último, el autor no deja de rendir cuentas a la cotidianeidad por medio de un uso de la poesía que podríamos denominar doméstico/.../Collins es poeta sobrio, duro, que se desnuda, quizá por eso no queda más opción que rendirse a él." Os críticos coinciden en afirmar que é "Doméstico e fiable como uns pantalóns vaqueiros". Unha poesía de circunstancias meditada desde os obxectos cotiáns até o propio interior, con metáforas de fácil entendemento, que chega case ata a narratividade


ACERCA DEL HECHO DE NO ENCONTRARTE EN CASA


Normalmente apareces en la puerta principal
cuando oyes mis pisadas en la gravilla,
pero hoy la puerta estaba cerrada,
ni siquiera un hilillo de humo gris de la chimenea.

Me asomé por una ventana
pero no había nada más que una mesa con un peine,
unas flores amarillas en un vaso de agua
y oscuras sombras en las esquinas de la habitación.

Me quedé de pie un rato bajo el árbol grande
y escuché el viento y los pájaros,
tu viento y tus pájaros,
tus bosques verdes y oscuros más allá de un pequeño claro.

Eso no es lo que es ser tú,
me di cuenta cuando unas pocas de tus magníficas nubes
sobrevolaban el tejado.
Tan sólo soy yo pensando en el hecho de ser tú.

Y antes de volver a bajar por la cuesta,
caminé en círculo alrededor de tu casa,
dibujando una línea invisible
que tendrías que cruzar antes de anochecer.

Madame Tutli-Putli

Curta de animación preciosa e coidada en todos os seus detalles, realizada coa técnica do Stop-Motion e dirixida polos canadianos Chris Lavis e Maciek Szczerbowski, do estudo Clyde Henry:

Vía Enredarte

Made in Galiza

Chegoume un correo con este nome: "Ranking das mellores chapuzas da nosa Galiza": solucións curiosas para os problemas domésticos. Seica que baixo este nome La Voz de Galicia organizou un concurso fotográfico, dos que vos amosamos os doce finalistas e os tres premiados. Están por orde para atrás, ou sexa, o último, co número 15, é o gañador. Votariades por calquera outro?:

Posdata: te quiero

O malo do verán é querer ir ao cine, de cando en vez, e toparse con que hai só películas coma esta. Claro que cunha actriz así, calquera non se arrisca: Hillary Swank sempre pode -que non é- ser grantía de calidade. Pero "Posdata: te quiero" tenta ser unha comedia dramática que se fai demasiado longa e previsible, con altibaixos, pero da que podedes pasar tranquilamente. Nin sequera consegue o romanticismo que se agardaba ao ver o argumento (que xa sabedes que non conto). O mellor quizais sexa, ademais da música, a paisaxe irlandesa e a actuación -nas poucas ocasións que nos deixan disfrutala- de Kathy Bates como nai da protagonista. Iso si, non é demasiado empalagosa nin cae en dramatismos excesivos, a pesar dos pesares. A min a escena que máis me gustou foi a primeira, antes mesmo dos títulos de crédito, cunha discusión moi veraz.

Fariña bailona

Unha mestura de fariña e auga bailando sobre un altofalante (subwoofer). Non sabemos se baila ao son da música ou das ondas, pero é simpático.

Vía Mangas Verdes

Publicidade solidaria

Pablo Amargo é o ilustrador do último anuncio do Sorteo do Ouro 2008 da Cruz Vermella, utilizando a técnica da papiroflexia.



Tamén elaborou unha web para a campaña baixo o lema "non é o que parece, é moito máis".

Visto en Enredarte

Cultura

Como ultimamente parece que nos estamos poñendo moi serios, aí vos deixo uns vídeos de cultura xeral... non sei se para rir ou para chorar. Vós mesmos:

Do programa "Date el bote"

Over the rainbow

Os disturbios de Stonewall foron unha serie de altercados violentos ocorridos entre policía e homosexuais o 28 de xuño de 1969, despois de se celebrar o funeral de Judy Garland, icono para a comunidade gay de Estados Unidos, e escoitando a súa interpretación de "Over the rainbow", canción que se converte no himno gay por falar dun lugar máis alá do arco da vella onde os problemas desaparecen e os soños fanse reais, é dicir, a igualdade de dereitos.

Fonte: Wikipedia

Esquecemento

"El olvido" é o título desta fermosa curta sobre a soidade de Jairo Peñaranda:

Vía Iguales en las tres mil

Los hombres que no amaban a las mujeres

Papeino. Literalmente. Papeime as preto de 700 páxinas que ten o libro: non podía parar de ler. Droga dura e pura desde a primeira páxina. Se vos gusta a novela negra, este é o voso libro. Cando o merquei non sabía nada del, acababa de chegar á libraría, pero chamoume a atención, aínda que repousou até que chegaron as vacacións. E vaia se é entretido! Los hombres que no amaban a las mujeres, de Stieg Larsson, foi un descubrimento, e o mellor é que veño de saber é que existen dúas entregas máis. Parece que desde o frío norte de Europa vainos vir o mellor do xénero. Xunto co seu compatriota Henning Mankell estamos servidos. E moi cerca está Anne Holt!
A novela engancha desde o comezo. Non só polos personaxes, ou pola trama, senón tamén por esa denuncia que subxace e que se fai forte en toda a novela en contra da violencia contra as mulleres e en contra da corrupción en calquera das súas modalidades. Cada parte nos dá un dato arrepiante sobre a violencia contra a muller en Suecia: "En Suecia el cuarenta y seis por ciento de las mujeres han sufrido violencia por parte de algún hombre"; "En Suecia el trece por ciento de las mujeres han sido víctimas de una violencia sexual extrema fuera del ámbito de sus relaciones sexuales", por exemplo. A novela móvese lonxe desa ideal sociedade sueca que maxinamos. E sen recrearse en escenas con demasiado morbo nin violencia. Aínda que, para min, as peores páxinas, as máis duras, son aquelas nas que se nos narra a violencia que sofre a protagonista. Como tantas outras mulleres. Aí radica en parte o valor da novela: a denuncia sen tregua.
Le aquí a crítica de Lorenzo Silva.
Así que xa sabedes: se vos gusta este xénero, non dubidedes ante o grosor do libro: chegaredes a desexar que posúa outras tantas páxinas.

Eugenio Granell: o surrealismo galego

Continuando coa experiencia iniciada meses atrás, Iniciarte e Trafegando (nesta ocasión para ser sinceros o traballo debémosllo agradecer a Iniciarte) preséntanvos hoxe a outro pintor galego que xunto con Maruxa Mallo supón a culminación do surrealismo español: Eugenio Granell.

“A única condición para ser surrealista é a integridade moral do individuo que non se vende, que non se traizoa (...) O surrealismo cambiou o meu rumbo por completo e tratei de facer cousas máis persoais, deixei libre o meu maxín ata onde me resultaba posible (...) O surrealismo é unha actitude ética ante a vida, iso é o fundamental para ser surrealista. A xente cre que o surrealista é quen pinta dunha maneira rara ou quen escribe poesía dunha maneira rara (...) Non, primeiro é unha condición moral e despois vén o outro”.

“Ser surrealista non consiste en pintar así ou en escribir destoutro xeito. Ante todo é unha conduta moral. Os verdadeiros surrealistas xamais se venderon por cartos, cousa que fixo Dalí. Bretón podería terse feito millonario, chegáronlle a propor ofertas fabulosas. Rexeitou todo tipo de premios e honras. Tiña na súa casa o cadro de De Chirico que valía unha fortuna, O cerebro do neno. Xamais se lle tería ocorrido vendelo a pesar de pasar penalidades.”

Tras nacer na Coruña, a súa familia trasladouse a Santiago de Compostela onde residiu ata que, con 15 anos, marchou definitivamente para Madrid para continuar os seus estudos de violín.

Ten narrado Granell que a súa militancia política comezou cando o seu avó lle recomendara a biblioteca do Circo dos Artesáns na Coruña, atopando alí “A miña vida” de Trostki. Lembra deste xeito aquela lectura “Eu non sabía nada do comunismo, nin de Trostki, nin tampouco da Revolución Rusa, mais ese día comecei a ler o libro, como digo moi voluminoso, e impactoume tanto que estiven ata que pecharon a biblioteca”. Posteriormente, estando xa en Madrid, entraría en contacto con socialistas e anarquistas. Para, en 1932, participar na fundación do Partido Obreiro de Unificación Marxista, o POUM, militando activamente e sendo detido no período dereitas da república coa acusación de distribuír propaganda subversiva, polo que pasou varios meses no cárcere Modelo, á que el chamaba “hotel” .

Tras a Guerra Civil, o acontecemento máis salientable da súa vida, marcharía para o exilio ata a morte de Franco. Son moitas os testemuños que nos deixou sobre eses anos, sobre a Guerra, sobre Franco, sobre os campos de concentración (de como para fugarse tirouse a unha lagoa, respirando por unha palliña para que non o viran), sobre o exilio, Francia, Santo Domingo, Guatemala, Porto Rico (profesor durante seis anos), Estados Unidos (profesor durante trinta anos).

En 1964 viaxa por primeira vez a España para unha exposición que apenas tivo repercusión. En 1969 expón en Madrid, mais non será ata o regreso da democracia cando se produza o recoñecemento artístico da súa figura. Aséntase definitivamente en Madrid, tras a morte do ditador, viaxando con frecuencia a Galicia

Era músico, escritor político, novelista (La novela del indio Tupinamba, Lo que sucedió, El clavo, Federica no era tonta...), periodista, escultor e, ante todo e sobre todo, pintor.

Levando tan só un ano pintando, xa en 1942 comeza a pintar cadros de tendencias surrealistas, faise amigo de André Bretón, a partir de 1947 exporá cos máis senlleiros artistas oníricos. Recibe premios internacionais nos Estados Unidos, Francia... As súas obras están nos máis salientables museos con arte do pasado século, mesmo o seu primeiro gran cadro foi adquirido polo Museo de Arte Moderno de Nova Iorque.

Ao entender de Xosé de Castro “A estimación internacional sitúa a Eugenio Fernández Granell nunha das grandes capitanías da arte surrealista e o distingue como unha das máis preclaras individualidades da pintura española. Certamente a súa obra, de tan acusada personalidade, destaca no corpus da nosa arte pola súa aireada e viva figura, pola súa airosa traza ornamental, pola súa extraordinaria brillantez cromática, as súas arquitecturas e arabescos, a súa intelixencia inventiva, musicalidade desbordante, fluínte poesía e capacidade de ensoñación”

Desde 1995 podemos contemplar boa parte da súa obra na Fundación Granell en Santiago de Compostela. Tamén podemos contemplar as obras que posúe a Fundación Caixanova.

Bibliografía:

Eugenio F. Granell. A Coruña, Concello, 1987.
Xan Leira: Lembranzas e reflexións de Eugenio Granell. Unha crónica audiovisual. Vigo, Memoria de Galiza, 2008. Libro e dvd.

View Upload your own

Nautilus

O Nautilus parece un fósil que aínda vive. Durante 500 millóns de anos apenas evoluíu e consérvase tal como estaba cando sucaba os mares no período Cámbrico. Daquela podía alcanzar os 2,5 metros de diámetro, aínda que hoxe mide como máximo 26 centímetros. Arestora, viven a grandes profundidades e ascenden polas noitas para cazar.

Vía Fogonazos

Death at a Funeral

Recomendáronme que vise esta peli "Un funeral de muerte" para pasar un rato divertido e esquecer, e a verdade é que: obxectivo conseguido!
Non é unha gran película, a verdade, pero mantén ese humor británico que che fai sorrir case todo o tempo, aínda ás veces sendo escatolóxico ou predecible.
Ante un feito tan tremendo e cotián como a morte, o director Frank Oz permítenos un sorriso perenne durante todo o tempo que dura a película, algo que é de agradecer. Non é ningunha obra mestra, pero é moi recomendábel á hora de pasar un rato divertido, con actores pouco coñecidos para o gran público (e para min) que creo fan unha gran interpretación.

Sempre hai un lugar para a poesía (XXXIV)

Poema de Ángela Serna publicado en Fases de Tumiluna, Arte Activo ediciones, 2002

AMORES DE PASO
A Concha García

También yo cabalgué a oscuras

Pasillo, mirada, silencio

Fue hace demasiado tiempo

Cinco estrellas, mini bar, moqueta

El suficiente para no olvidar

Sobre mis hombros tus manos

Casi no quedan horas

Escalofríos, pasión a punto de nieve

Apenas descubres mis fisuras

Palabras piel de violín

Siento tu empuje en mi cuerpo

Cuerdas de músicas lentas

Con cadencias ensayadas

Al paso, al trote, al galope

Coincidiendo en un espasmo

Ducha, pantalón vaquero

Después silencio y ausencia

Pasillo, escalera, recepción

En la calle, esperando, mi coche.

La trilogía de Nueva York

Volver a Paul Auster. Debe ser un verán nostálxico este, que me obriga a volver a lecturas pendentes e a autores amados. Xa sabedes que Paul Auster é un dos meus escritores preferidos. E, curiosamente, aínda tendo lido tantas das súas obras, quedárame pendente unha das máis famosas: Trilogía de Nueva York. Unha obra diferente e ao mesmo tempo exquisita, un xogo de personaxes, realidades e irrealidades, de pesimismos e autodestrucións, mesmo de finais abertos. Das tres obras interrelacionadas, a que máis me gustou foi a última. E a unión entre elas é, ademais do espazo, o xogo de espellos e personaxes fascinados e fascinantes, que estarán abocados á propia desaparición, xunto coa soidade e o azar. Porque a pregunta que nos presenta o escritor é ¿quen somos? Somos nós ou esoutra persoa a quen admiramos, a quen vixiamos...?
Ademais deste xogo de detectives e personalidades, hai un xogo metaliterario, con alusión a outra obras -como Don Quijote-, e mesmo xogando co nome do escritor.
Unha obra imprescindible para achegarnos ao universo de Paul Auster que vos recomendo, como todas as súas novelas.