Viaxe de ida e volta

Se unha actividade foi pracenteira, gorentosa, e cun resultado totalmente satisfactorio, foi esta que planificamos Anxo e mais eu para unir o noso traballo, sentírmonos máis preto, e por buscarmos novas e orixinais ideas para fomentar a lectura na nosa lingua. Ligar Forcarei e mais Silleda, Silleda e mais Forcarei, nunha especie de "amigo invisible virtual" onde o alumnado se recomenda lecturas. 

Teño que dicir que non agardaba que isto saíse tan ben. Arestora, vendo o resultado, un sorriso pampo quedoume debuxado na face e durmín con el, agardando que nos dous centros obteña o mesmo resultado. Ambos estivemos en ambos, ambos estamos afastados en ambos, e ambos botamos de menos ambos. Non, non é un xogo lingüístico. Aínda que eu teño unha vantaxe sobre el: a maior parte de alumnado que sae no vídeo foi tamén meu, polo que o cariño é meirande.
Hoxe si que agardo os vosos comentarios!!!

#recitandocelsoemilio...no Chano Piñeiro

Como moitos centros e asociacións de Galicia, o IES Chano Piñeiro de Forcarei uniuse o pasado mércores (12/12/12) á homenaxe pública de carácter colectivo que se lle fixo ao escritor celanovés Celso Emilio Ferreiro. Se ben o motivo principal do acto era a lectura do poema Deitado frente ao mar, nós quixemos ir máis aló e improvisamos un programa de TV "en rigoroso directo" (por suposto, dirixido e presentado polos profesionais de Telediver) que foi a plataforma perfecta para achegarlle aos alumnos-telespectadores a figura de Celso Emilio.

En definitiva, un emotivo acto que podedes ver no seguinte vídeo:

Vía: Lingua de Montes

Carlos Negro presenta...Makinaria

 Di meu pai "el hombre propone y Dios dispone". E así sucedeu con este vídeo. Cando o ano pasado veu Carlos Negro naquel día inesquecible para todas e todos nós, o meu prezado compañeiro  Anxinho gravouno case integramente. Pero estragouse o ordenador, perdeuse o traballo... ata agora, que conseguiu recuperalo. E aquí está: só son uns meses de retraso, xa que Carlos veu máis ou menos polo mes de abril. Un día no que falamos de velocidade, da morte de mozos e mozas pola súa inconsciencia, de, en fin, Makinaria.

Grazas Carlos pola túa xenerosidade, pola poesía, polo teu bo facer, pola amizade.

Calculadoras...

A principal actividade levada no IES Chano Piñeiro de Forcarei en torno á figura de Ramón Verea, inventor homenaxeado no Día da Ciencia e da Tecnoloxía en galego, é unha pequena e modesta exposición destes aparellos de cálculo. A carón das calculadoras gráficas e científicas que todos estamos acostumados a ver, aparecen pequenas xoias; aparellos que contan con máis de medio século de historia e que están a espertar a curiosidade entre o alumnado:  unha Original Odhner dos anos 20, unha Hamman Manus de finais dos anos 30 ou dúas Olivetti de principios dos anos 60.
Tod@s se preguntan como podían levar eses aparellos á escola...

Acompañando a esta exposición dispoñemos duns paneis onde, de maneira resumida, explícase a evolución e historia das calculadoras desde o ábaco ata as máis desenvolvidas calculadoras gráficas da actualidade.

Vía Lingua de Montes

Ler non é clandestino

Á hora de comezar esta entrada, un nó na gorxa atenázame. Non sei o que vou escribir, aínda que si sei todo o que vou obviar porque o espazo é o que é. Esta é a miña despedida de Forcarei, volvo para o próximo curso á miña praza de Silleda. Estar en Forcarei estes dous cursos foi un luxo. Dous equipos directivos diferentes que confiaron en min plenamente para dinamizar a biblioteca, que me apoiaron constantemente en todas as actividades, que me sorriron... canto vale un sorriso para non sentirse só! Con compañeiras que levo no corazón para sempre...

A isto súmase unha circunstancia especial que me fai agradecerlle á vida a súa xenerosidade. Coñecer a Anxo en Silleda e traballar con el cóbado con cóbado aqueles tantos anos fixo que a nosa amizade superara calquera expectativa. Non crin que fósemos coincidir nunca máis. E aquí estamos, un curso máis. Non sei se é moi arriscado dicir que Anxo é o meu complemento perfecto: como explicar esta interacción laboral? Son moitos os recordos que nos unen, teño que admitir que ten a capacidade de comprenderme perfectamente e de facerme poñer os pés na terra cando chego coas miñas ideas. Realmente, a Consellería non debería permitir que se desfaga este tándem!

Para despedirme de Forcarei quería facer algo especial: un vídeo de Fomento da Lectura. Penseino hai moitos meses: mesmo elixira unha canción de fondo para facelo. Pero o decorrer dos días foi atrasando a iniciativa e un día chegou Anxo: "sei a canción ideal para o vídeo". E puxémonos a redactar. Claro que contar co oído de Anxo para escribir unha canción sobre un tema determinado é indispensable. Pretendía eu reflectir todo o que a lectura nos ofrece e quedaron palabras esparexidas nos folios empregados. Pero aquí está. E creo que o resultado é ben positivo!

O resto é froito do seu labor e da súa infinita paciencia. El pon esa voz de luxo que vai envexar Manu Chao. El manexa a cámara e fai a composición. Así despídese calquera! Estou emocionada co resultado: agardo que vos guste tanto como a min.

Como despedirme da dinamización da biblioteca? Por que un vídeo de fomento da lectura?

Fomentamos a lectura porque cremos nela como un Valor. Ese Valor ausente na nosa sociedade de consumo sen reparos en ser deshonestos cunha soa relixión: o diñeiro.

Cremos na lectura como solución.

Cremos na lectura como viaxe, como multiplicación, como evasión, como interese, como sabedoría.

Cremos na lectura como universo. Como o don da racionalidade, da fantasía, da grandeza, do horizonte sen fin.

Cremos na lectura como CULTURA.

E sobre todo cremos na lectura no noso idioma, na nosa lingua. Porque só defendendo ambas cousas, LINGUA E CULTURA, o noso país terá futuro de seu.

Este vídeo é froito do meu amor polos libros, do meu amor pola biblioteca, da crenza básica de que as actividades son indispensables nos centros de ensino e de que, sobre todo no rural, o labor profesional docente ten que ir máis alá dunha simple clase de lingua ou de matemáticas. Tanto Anxo coma min cremos na nosa profesión e sentímonos orgullosos dela. Dámoslle moitas máis horas das nosas vidas das que ninguén pode supoñer. Pero somos conscientes de que o noso alumnado é o futuro. E o futuro está nas nosas mans.

LER NON É CLANDESTINO

Entrar na biblioteca

momentos de pracer

só con coller un libro

para soñar e ler.

Vencidos por un dragón

doutra civilización

buscando asasinos

que mudan a súa pel.

Unha paixón constante

un romance sen final

do amor ser un cativo

antes de te conquistar.

Son un náufrago no mar

Pantasma ou Supermán

mil seres diferentes                 

todos no mesmo lugar.

Entrar na biblioteca

porque sempre quero ler

viaxar mundo distintos

en barco, nave, avión ou tren.

Bosques, ríos a salvar

de caza ou en alta mar

por selvas e desertos

todo iso agochado está.

Eu son libre: con un libro!

Ti es libre: con un libro!

El é libre: con un libro!

A lectura é ideal!

Entrar na biblioteca

quixera non pensar

a mellor das escollas

para se relaxar.

Unha vida e outras cen

sorrisos de papel

todo iso está nos libros

e logo ti por que non les?

Arríscate: colle un libro!

Aventúrate: colle un libro!           

Anímate: colle un libro!

A lectura é ideal!

Paula Carballeira en Forcarei

Pretendía facerlle un agasallo especial de despedida ao meu alumnado de Forcarei e a editorial Kalandraka ofreceumo en bandexa de prata: ter a mellor contacontos do país só para eles é un luxo que agardo saiban apreciar na súa xusta medida. Porque así foi: Paula Carballeira asustounos cos seus contos de medo e abraianos coa súa profesionalidade. Profesorado e alumnado aplaudiron e agradeceron a súa visita. 

Dende humilde recuncho que é a miña casa virtual, quero dar as grazas a Ricardo pola oportunidade e pola xenerosidade. Son unha afortunada por traballar con comerciais coma el. 

Xurado literario

O bo de impartir aulas no IES Chano Piñeiro é que os americanos aínda non conquistaron Forcarei, polo que a despedida de 2º de Bacharelato é tan entrañable e natural como ir a unha desas paraxes marabillosas que rodean a vila e sentarse ao ar libre a charlar e a gozar da compañía e da natureza. Os propios alumnos pescaron e cociñaron troitas para nós, mentres nos enchían de toda clase de doces que se empeñaran en cociñar previamente. Empanadas e tortillas... e xa temos unha boa festa armada!

Estas son as miñas nenas lectoras, as que forman parte do xurado dos Premios San Clemente:

 Os libros que van ler (cada dúas, tres libros) son:

 LÍNGUA GALEGA
A veiga é como un tempo distinto de Eva Moreda. Ed. Xerais
O bebedor de rakia de Manuel Marcos. Ed. Xerais
Extramunde de Xavier Queipo. Ed. Xerais

 LÍNGUA CASTELÁ
Caligrafía de los sueños de Juan Marsé. Ed Lumen
El ruido de las cosas al caer de Juan Gabriel Vázquez. Ed. Alfaguara
Deseos de Marina Mayoral. Ed. Alfaguara

 LÍNGUA ESTRANXEIRA
Siete años de Peter Stamm. Ed. Acantilado
El mapa y el Territorio de Michel Houellebecq. Ed. Anagrama
Purga de Sofi Oksanen. Ed. Rinoceronte

Que vos vaia moi ben no futuro!

O jazz dende dentro

Das moitas actividades que realizamos, co pleno convencemento de que son tan necesarias e mesmo máis aproveitables que as propias clases, hai algunhas que provocan máis satisfacción ca outras. É o caso desta que hoxe nos ocupa: un concerto didáctico a cargo do saxofonista Xosé Miguélez e o guitarrista Marcos Pin: toda unha lección musical que nos envolveu e emocionou durante hora e media. 

Hoxe contamos coa voz de Isa, a nosa profe de música, para que nos conte a experiencia vivida este xoves no centro. Grazas pola túa colaboración!:

Xosé Miguélez e Carlos Pin demostraron [unha vez máis] que as tristezas azuis se curan cunha pastilla (de guitarra de jazz) e un saxo tenor (de cor rosa cobrizo).

 Músicos honestos, sentidos, brillantes cuxos sons nos implicaron durante máis de hora e media nunha viaxe polo continente americano, e que empezou en Nova Orleáns con barcos cargados de escravos procedentes de África.

 Partiron dun blues, a tristeza musical encaixada en 12 compases, pero... que 12 compases! Carlos establecía as fronteiras do standard coas notas dun baixo que camiñaba chanzos arriba e abaixo entre os graos tonais, conxugando unha fantástica precisión rítmica coa beleza dos seus sons punteados. Xosé representou a calidez melódica do saxo que nos envolveu durante todo o concerto: nos seus fraseos había blues, notas rotas, harmónicos moi ben sentidos e interpretados, pero non desolación ou apatía.

 Co swing loubamos a figura dos bateristas por seren eses grandísimos músicos que son capaces de facer eles sós o que a nós nos obrigou a dividirnos en catro grupos e así poder mesturar subdivisións binarias e ternarias nunha polirritmia marabillosa.

E cando Xosé dixo: “bebop!”  empezamos a cantar suaviño un riff de sílabas sen sentido que acompañábamos de palmas no segundo e no cuarto pulso. Na Bossa-nova, pé sobre chan, non podiamos resistirnos a marcar cada un dos pulsos dos 16 compases que formaban parte de cada serie. Tal é a forza de Brasil no Jazz.

Deliciosa xornada musical, unha música tan difícil de interpretar debido ao seu carácter de improvisación e novidade continua, pero tan fácil de entender e gozar grazas ás marabillosas explicacións e interpretacións de Xosé e Carlos.

Moitísimas grazas pola vosa visita: todo un pracer para os nosos oídos!

Ilustracións Vía.

Iago Martínez en Forcarei

Iago Martínez veu o martes pasado a falarnos dos medios de comunicación en galego.

Recomendoumo Xaime Varela e non errou, coma decote.
Iago Martínez Durán naceu en Vigo en 1979. É xornalista cultura.
Lois Pereiro. Vida e obra publicado pola editorial Xerais no ano 2011 é o seu primeiro libro e Contra a morte, escrita e dirixida a medias con Alexandre Cancelo, a súa primeira longametraxe documental.
Na rede leva o blogue “Disimulen” e se queredes seguilo en Twiter atoparédelo co alcume de “Astronauta”.

Xornalista e freelance de "El País" e de "Rockdelux", falounos do traballo actual dun xornalista, vinculado á crise económica e á internet: onde exercer o traballo? Os xornalistas utilizan dúas ferramentas para evitar desinformar: as normas éticas (deontoloxía) e o método: decantación de prácticas profesionais e o paradigma das tres fontes.

Logo pasou a falar dos medios de comunicación na nosa lingua, tarefa ben difícil polo que semella.Case todos son virtuais, ningún en papel. Amosounos os máis importantes e falounos dun fallo xeral que tiñan os de papel: non souberon seducir a unha parte importante da poboación, cun protagonismo da cultura en detrimento dos deportes, esquecendo temas de interese xeral.Claro que non podemos esquecer os "contidos lixo" que atraen grandes audiencias.

Está claro que Internet é o presente. Hai que ir aló e aproveitar o que nos ofrece na nosa lingua.

Tele Diver comeza a emitir

Se dalgún proxecto me sinto especialmente orgullosa é deste. Así que permitídeme que fachendee un pouquiño e volo explique con demora:

Cando confirmamos a visita de Carlos Negro e comezamos a preparala, propúxenlle ao alumnado de 3º de Diversificación facer un "programa de televisión". A verdade é que se apuntan a un bombardeo e non tardaron en dicir que "si" sen saber sequera en que consistiría o seu labor. Logo veu o traballo: eu quería  que realizasen unha entrevista ao autor coma se estivesen nun plató... vaia, como en Buenafuente! Ademais, coma se dun telexornal se tratase, esixiría un presentador que estivese "fóra" para dar paso á entrevista. 

Logo, a preparación: o nome saíulles deseguida, así coma o logo: ambas cousas foron exclusivamente delas. A extraordinaria montaxe, como non, veu da man do meu prezado Anxo -a quen xa comezo a botar de menos sabendo que a vida volve a afastarnos-, que ata o pasou ben con estas nenas que deron moito de si (non vos ensinamos as "tomas falsas", pero eu creo que pagaba a pena!)

Tamén resultou extraordinaria a resposta de Carlos. Sen a súa paciencia e a súa colaboración nada disto sería posible. Dámoslle as máis efusivas grazas (como se nota a profesión!!!).

Sei que é un deses proxectos que terán continuidade en anos vindeiros sen estar eu. E que ben senta!

A ver se vos gusta tanto como a min:

Carlos Negro en Forcarei

  Leandro Lamas

Hai días nos que a POESÍA asolaga os centros de ensino, as palabras van saltando recovecos, aceleran ou desaceleran e van apoderándose dos camiños da mente. Eses días a respiración cambia e a maxia envolvénos. Porque a poesía é a maxia da palabra. Ben, tamén é algo moi doce, tan doce coma o chocolate. E porque é tan doce, Carlos Negro deunos chocolate. E deunos moito máis. Forzas para entender que a poesía serve para todo, para falar de velocidade, para falar de sentimentos, para falar dando voltas, para seguir o camiño máis recto... a poesía está en todo e todo é poesía: só temos que nos fixar e poderemos vela, tocala, ulila, sentila.
Carlos Negro falounos do seu libro Makinaria. Un libro que fala da velocidade nas estradas, da morte dos mozos e mozas que perden as súas vidas por non pensar con claridade, por saír pola noite a presumir, por non seren conscientes. Falounos desas mortes prematuras que golpean fogares e déixanos na escuridade permanente. Por iso, Carlos trae coches. Eses coches non son un xoguete, como poderiamos supoñer, non; son unha metáfora: simbolizan as cruces dos cemiterios; cada un é unha cruz que agocha o nome dun mozo que morreu na velocidade do alcohol, da noite e da estrada. Esas cruces agochas miles de bágoas das súas nais, dos seus pais, dos seus avós e das súas avoas, que non comprenderán xamais o por que: o por que lles foi arrebatada a vida do que máis querían.

E con Carlos convertémonnos en poetas: escritores dunha poesía colectiva, practicando a "poesía automática" dos surrealistas, cada alumno ou alumna debía escribir un poema despois de que el nos ensinase un cadro (escolleu tres cadros de Frida Khalo). Este é o poema resultante (non está nada mal, verdade?), como desmostración de que en Forcarei tamén temos moito por dicir:

O inferno

Era unha nena que estaba na cama
A morte dorme encima de ti,
pero é algo relaxante.
Ten unha vara no peito,
e a vida hai que disfrutala.
Estamos nús ante os sentimentos
e temos un pau cruzado no corazón.
Para a muller cos seus bolsos
a morte é o peor dos castigos:
a morte sempre dorme enriba túa
e pon os pés enriba do home morto
e de dúas mulleres epidas.
Durmir con alguén encima é raro,
crea mundos imaxinarios,
prodúcese na escuridade,
como a vida e a morte,
é un mundo espinoso
onde os pés teñen dúas cabezas.
Falamos da importancia da muller,
da importancia da vestimenta,
da morte enriba de ti,
da morte pousada sobre ela.
Eran vellos tempos nos que os homes lucían ben
e os pés non eran tan importante.
Os pés estaban no alto da torre
a carón dun marica que se viste sendo un home.
Isto é unha lembranza
quizáis unha parvada
a diferenza entre a vida e a morte,
unha muller cos seus vestidos
que soña na cama,
é unha muller traballadora e sufridora,
é unha muller coraxe
que ten que durmr máis
e xogar na bañeira cos xoguetes.
A vida son tres días e xa imos polo segundo.

Celebrando o Día do Libro (II)

Xa volo anunciamos: todo chega paseniño. Aquí tedes unha mostra dos poemas matemáticos que adornan as paredes que levan á biblioteca e que o noso alumnado leu o Día do Libro. 

Quen dixo que as Ciencias e as Letras se levan mal? Para demostrar que isto é unha falacia, non temos máis que ver a cantidade de poemas matemáticos que existen. Unha pequena mostra:

E estas son as preguntas ás que se enfronta o alumnado da ESO esta semana. Unha xinkana matamático-literaria que porá a proba non só os coñecementos matemáticos senón outras destrezas esenciais. Quen será o gañador ou gañadora?

Tamén collemos estas fotos:

 e estas ilustracións:

De Anirmau á Casa do Patrón

O xoves 12 fixemos unha fermosa excursión. Primeiro ao cine, a ver as curtas que o festival Anirmau nos seleccionou, e logo fomos ao Museo Etnográfico de Doade, a Casa do Patrón, onde o alumnado puido comprober que case todo o material alí exposto resúltalle máis ou menos coñecido.

Antonio Reigosa en Forcarei

O mércores 11 o alumnado de 1º de ESO tivo a sorte de poder escoitar e botar unhas boas gargalladas con Antonio Reigosa, o autor de Resalgario, libro que leron na 2ª avaliación. 

Agradecemos especialmente a súa visita, nun día de cans, ata a nosa vila para falarmos de contos, de demos e de palabras. Sobre todo, para amar a lectura e a quen detrás se agocha.

Chapa e pintura

O alumnado de Diversificación é así de creativo, dános sorpresas agradables e prepara algunhas actividades pola súa conta. Sorprendéronnos cando veu Raúl Vacas e volven facelo preparando a visita de Carlos Negro. É que  non podía ser menos! Estamos a quentar motores para mañá... sen coller demasiada velocidade. 

Grazas, mozas... e mozo!

Celebrando o Día do Libro

Como xa anunciamos, este mes de abril, Libro e Mates únense no IES para conformar un xeito de celebración. Esta semana non paramos: comezamos o luns coa celebración do Día do Libro: lecturas na biblioteca de álbums e poemas matemáticos. Seguimos cunha xinkana literario-matemático toda a semana. As matemáticas no Quixote son analizadas nas aulas de Lingua Castelá....

Este é o vídeo da celebración; as fotos, os poemas, as probas... chegarán -pouco a pouco!!!-:

Non esquezades o concurso de fotografía matemática, aínda queda prazo!

Glogsters para Carlos Negro

O alumnado de 3º de Diversificación andou a traballar o autor que nos vai visitar en breve, despois da lectura de Makinaria:

Libros pola tanxente

Este curso decidimos dedicar o mes do libro ás matemáticas. Fixemos este cartel que, como podedes ver, é a espiral de Arquímedes manipulada con algunhas portadas de libros de mates e nomeamos a actividade como "Libros pola tanxente".
Temos pensado facer moitas actividades, así que... estade atent@s! de momento, ide fotografando por aí o que vexades que pode haber de matemático na vida. Hai premios!

Kiko da Silva en Forcarei

Como cumio e remate do mes do cómic visitounos no centro Kiko da Silva. Moito aprendemos con el! Amosounos os seus propios traballos, recomendounos cómics imprescindibles, debuxounos e ensinounos a facelo... e a min sobre todo aclaroume a diferenza entre cómic e novela gráfica: non existe! Só se dá este debate no estado español, posto que en Francia non distinguen e é todo "bande dessinée". Pois iso.
A verdade é que eu particularmente tiña moitísimas ganas de coñecer a este mestre do cómic, un dos maiores e mellores representantes da banda deseñada galega que agora inaugura unha Escola de cómic en Pontevedra. Xa me gustaría a min debuxar ben!



Tamén se interesou pola exposición da Música no cómic que nos prestaron dende un instituto de Cáceres, ofrecendo a posibilidade de traducila e colgala en pdf na súa páxina para que todo o mundo poida gozala. Ogallá!

Mes do cómic

Vén de rematar o mes de marzo e con el o mes adicado ao cómic, a coñecelo mellor, a crealo, a aprender a valoralo... Tres exposicións, unha sobre a música no cómic, outra de David Rubín e outra sobre as bases da banda deseñada: